
'Een mens huilt maximaal 12,5 minuut'
NRC.NEXT
26 februari 2013 dinsdag
Section: Weten
 Charlotte van 't Wout
 De aanleiding
In een interview met theatermaker Laura van Dolron op 27 december in nrc.next, zegt Dolron: ,,Een mens huilt maximaal twaalfeneenhalve minuut als hij echt verdriet heeft. Dan ontstaat er weer nieuwe ruimte." Het is een antwoord op de vraag of het leven niet ondraaglijk somber wordt als iedereen eerlijk zou zijn. Lezer Henrike Dankers schrijft dat ze de quote in haar 'goed-gevoel-boekje' heeft overgeschreven, en vraagt next.checkt te controleren of het citaat klopt.
Waar is het op gebaseerd?
Laura van Dolron heeft de wijsheid van haar moeder gehoord, die het ook weer van horen zeggen heeft. Dat er na een huilbui weer 'nieuwe ruimte' ontstaat, heeft Dolron zelf bedacht. ,,Zodra ik uitgesnikt ben,voel ik een bepaalde opluchting, er is weer plek voor iets nieuws. Bij mij meestal in de vorm van een goeie grap."
Ook op internet circuleren diverse variaties op de 12,5 minuut huilen, bijvoorbeeld dat iemand zich ná 12,5 minuut huilen aanstelt, of dat tranen simpelweg 'op' raken na een tijd.
En, klopt het?
Na een rondje bellen langs klinisch psychologen en wetenschappers trekt iedereen dezelfde conclusie: de 12 minuten zijn volkomen onzin. ,,Een bizarre, naïeve stelling, die in niets wordt gesteund door wetenschappelijke literatuur," volgens professor Jan van den Bout, hoogleraar klinische psychologie van de Universiteit Utrecht. Professor Margaret Stroebe, bijzonder hoogleraar verliesverwerking aan de Universiteit Utrecht verwijst naar een onderzoek uit 1985 'Time course of spousal bereavement' (Tijdverloop van echtelijke rouwverwerking) door psychiaters Sidney Zisook en Stephen Shuchter. Het onderzoek is weliswaar ,,oud maar een klassieker". Zij ondervroegen 300 rouwende mensen, waarvan 91 procent vrouw, naar hun verdriet na de de dood van hun echtgenoot. Ze moesten rapporteren in hoeverre ze last hadden van emoties als huilbuien, depressies, angst en boosheid. Daaruit blijkt dat verdriet mét tranen significant afzwakt na verloop van tijd, maar niet helemaal overgaat. Zo huilt in het eerste jaar na de dood ruim de helft van de vrouwen voortdurend, na vier jaar is dat nog maar 19 procent. Maar volgens de onderzoekers gaat rouwen en verdriet nooit echt over, en kan het voortdurend en onverwacht weer opduiken, zelfs jaren later. Een rouwproces verschilt per persoon.
Zou een mens fysiek niet in staat zijn langer dan 12,5 minuut te huilen? Raken tranen op? Professor Ad Vingerhoets, hoogleraar Medische en Klinische Psychologie van de Universiteit van Tilburg, wordt wereldwijd gezien als de huilexpert. Hij schreef ook het internationaal vertaalde boek Tranen: waarom mensen huilen en analyseerde daarvoor ruim 1004 huilepisodes. Ook deed hij onderzoek naar de duur van een huilbui. In 1996 hield hij een schriftelijke enquête over huilen onder 5715 studenten uit 37 landen. In de enquête rapporteerden ze hoe lang hun laatste onafgebroken huilbui duurde. Mannen huilen beduidend korter dan vrouwen: de meeste mannen (66 procent) huilen minder dan vijf minuten. Het merendeel van de vrouwen (56,8 procent) huilt tussen 5 en 15 minuten, en 18,5 procent van de vrouwen huilt langer dan 15 minuten. Uitschieters zijn er ook: Bij zo'n 2,3 procent van de vrouwen, en 1,5 procent van de mannen, duurt een huilbui langer dan een uur.
Dan nog de 'nieuwe ruimte' die Dolron ervaart na een huilbui. Zij is niet de enige, zeven van de tien mensen antwoorden bevestigend op de hypothetische vraag of huilen oplucht. Maar ook hier spreekt onderzoek van Vingerhoets dat tegen: na het bekijken van een zielige film, voelden alle mensen die hadden meegehuild zich na afloop juist slechter dan de niet-huilers. Bij ander onderzoek, waarbij mensen in een dagboek hun gevoelens ná een huilbui beschreven, noteerde slechts de helft een opgelucht gevoel.
Of een huilbui voor opluchting zorgt ligt aan de omstandigheden. Een depressief persoon zal zich zelden beter te voelen na een huilbui. Ook huilen bij een sterfgeval zorgt niet voor opluchting, want de dode krijg je daar niet mee terug. Wie tijdens een ruzie in huilen uitbarst, heeft wél kans zich daarna beter te voelen: met de huilbui heb je de situatie waarschijnlijk beïnvloed. Ook je omgeving telt mee: wie zich schaamt voor zijn tranen, of negatief wordt behandeld na een huilbui, voelt zich vanzelfsprekend ook minder opgelucht dan iemand die liefdevol wordt getroost.
Conclusie
De duur van huilbuien en de mate van opluchting na een huilbui, verschilt per persoon. Uit onderzoek blijkt wel dat we sowieso langer kunnen huilen dan 12,5 minuut, al huilt het merendeel van de mensen minder dan vijf minuten. Wij beschouwden de stelling als onwaar.
next checkt verder nog //'Minimaal 25.000 operaties per jaar zijn onnodig' // 'Het woord allochtoon wordt alleen in Nederland zo gebruikt'
Ook een bewering langs zien komen die je wilt laten checken? Mail naar @nrc.nl
 
vinkjes-02
